پایگاه اطلاع‌رسانی اسراء: استاد مرتضی جوادی آملی، استاد حوزه و دانشگاه، در آیین نکوداشت آیت‌الله محمدصادق کاملان که با رونمایی از آثار ایشان در دارالقرآن علامه طباطبایی برگزار شد، با اشاره به تفاوت مبانی زندگی انسان‌ها بیان داشت: همه انسان‌ها بر یک مبنا زندگی نمی‌کنند. دین متعالی اسلام، مراتب حیات را به بشر معرفی می‌کند و او را به زندگی برتر فرامی‌خواند.
حیات فقیهانه، حکیمانه و عارفانه؛ مراتب کمال انسانی
ایشان در تبیین نخستین مرتبه این حیات گفت: گروهی در ساحت رفتار، کردار و گفتار، فقیهانه زندگی می‌کنند؛ از محرمات می‌پرهیزند و واجبات را به‌جا می‌آورند. این زندگی، شریف و ارزشمند است و می‌تواند سعادت ابدی انسان را به همراه داشته باشد؛ اما برای انسانی که در مسیر وارستگی و کمال الهی تلاش می‌کند، مراتب بالاتری نیز وجود دارد.
استاد مرتضی جوادی آملی ادامه داد: مرتبه دیگر، حیات حکیمانه است که بر ملکات نفسانی و خصلت‌های ارزشمند ملکوتی استوار می‌شود. انسان در این مرتبه، هستی خود را بر اساس فضایل اخلاقی می‌آراید و زندگی‌اش را می‌سازد. چنین افرادی افزون بر بهره‌مندی از حیات فقیهانه، از ملکات عالی نفسانی برخوردارند و از خصلت‌های ناسازگار با شأن انسانی دوری می‌کنند.
اين استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به مرتبه حیات عارفانه اظهار داشت: این حیات بر شهود و مشاهده حقایق استوار است. حضرت والد در کتاب «حیات عارفانه امام علی علیه‌السلام»، جلوه‌هایی از این مرتبه والای زندگی انسانی را تبیین کرده‌اند؛ حیاتی که معرفت توحیدی و یقین به معاد در آن، منشأ اندیشه و عمل انسان است.
ایشان تأکید کرد: این مراتب، مانعةالجمع نیستند؛ ممکن است انسانی در ساحت مُلک، فقیهانه زندگی کند، در ساحت ملکوت، حکیمانه باشد و در مرتبه عقل و معرفت، عارفانه زیست کند. دین، انسان را به این مراتب فرامی‌خواند و شایسته مراکز علمی، به‌ویژه حوزه‌های علمیه، پرورش چنین انسان‌هایی است.
ملکات اخلاقی، راهبر زندگی و مدیریت آیت‌الله کاملان
استاد مرتضی جوادی آملی با تطبیق این مراتب بر شخصیت آیت‌الله محمدصادق کاملان بیان داشت: این جنبه‌های حیات، تا حد زیادی در مسیر زندگی علمی و عملی ایشان وجود داشته است. از سال‌های ۱۳۵۳ و ۱۳۵۴ که به همراه حضرت والد به مدرسه سعادت رفت‌وآمد داشتم، به سهم خود شاهد سلوک علمی و عملی ایشان بودم.
ایشان افزود: فراتر از مشاهدات بنده، حضرت والد همواره به این روحانی جوان نگاه ویژه‌ای داشتند؛ اخلاق، ملکات نفسانی و سیر علمی ایشان برای حضرت استاد مورد توجه بود.
استاد مرتضی جوادی آملی اظهار داشت: راهبر وجودی ایشان، ملکات نفسانی و خصلت‌های اخلاقی ایشان بوده است. در زندگی و در فعالیت‌های علمی، دانشگاهی و دیگر مسئولیت‌های خود، بر اساس گفته این و آن عمل نمی‌کردند؛ بلکه باورها و ملکات نفسانی، مبنای تصمیم و حرکت ایشان بود.
این استاد حوزه و دانشگاه، حق‌طلبی، عدالت‌جویی و حق‌مداری را از ویژگی‌های برجسته آیت‌الله کاملان برشمرد و تأکید کرد: در مقاطعی، شرایط ظاهری اقتضا می‌کرد که در موضعی توقف کنند، اما تشخیص ایشان این بود که باید مسیر دیگری را پیمود. با کمال حریت، راهی را که صواب می‌دانستند انتخاب کردند و با عقلانیت و تدبیر بر مواضع خود ایستادند. این استقلال در تشخیص و موضع‌گیری، برخاسته از همان حیات حکیمانه و ملکوتی است.
شخصیتی ریشه‌دار و مایه افتخار حوزه و دانشگاه
استاد مرتضی جوادی آملی بیان داشت: آنچه درباره دانش، خدمات اجتماعی و کمالات ایشان گفته شده، به‌حق است؛ اما شخصیت ایشان فراتر از این فعالیت‌هاست. آقای کاملان با خصلت‌های والای نفسانی و بهره‌مندی از حیات حکیمانه، شخصیتی ممتاز در حوزه علمیه، به‌ویژه حوزه علمیه قم، یافته‌اند.
ایشان افزود: اگرچه مجموعه فرهنگی مفاخر استان خراسان عهده‌دار برگزاری این نکوداشت است، ایشان از مفاخر کشور، نظام روحانیت و حوزه‌های علمیه قم و نجف به شمار می‌روند. این جایگاه، حاصل شخصیت‌سازی نیست؛ بلکه بر بنیان‌های اصیل استوار است. برخی در حوزه ساخته می‌شوند و برخی در حوزه بنیان دارند؛ ریشه‌های خانوادگی و بافت فکری و فرهنگی ایشان، در کنار بهره‌مندی از استادان، زمینه رشد این کمالات را فراهم کرده است.
عقلانیت و برادری، مبنای پیوند علمی حوزه و دانشگاه
این استاد حوزه و دانشگاه با بیان انتظارات از نهاد روحانیت گفت: ما به دنبال روحانیتی هستیم که روشن‌بین باشد، جهان را بشناسد، از گذشته، حال و آینده این نظام آگاهی داشته باشد و بر مبنای عقلانیت، حرکت علمی و مسیر وجودی خود را اصلاح و تصحیح کند.
ایشان ادامه داد: باید زمینه‌ای فراهم شود که جامعه حوزوی و دانشگاهی، در کمال برادری و اخوت، اتحاد علمی خود را سامان دهد و در مسیر انسانی مورد انتظار جامعه اسلامی حرکت کند؛ مسیری که متأسفانه هنوز با آن فاصله داریم. شخصیت‌هایی مانند آیت‌الله کاملان می‌توانند معیار شناخت یک حیات شایسته برای حوزه و دانشگاه باشند؛ چراکه در هر عرصه‌ای حضور یافته‌اند، افتخار آفریده‌اند.
استاد مرتضی جوادی آملی با اشاره به بی‌رغبتی آیت‌الله کاملان به برگزاری مراسم تجلیل از خود اظهار داشت: ایشان فرموده‌اند که برای برگزاری این نشست قدمی برنداشته‌اند و همین‌گونه است؛ اما جامعه ما به شناخت چنین شخصیت‌هایی نیاز دارد؛ افرادی که زندگی آنان با صحت و سلامت همراه بوده و در ابعاد گوناگون آن، نشانه‌های اخلاق، فقاهت، حکمت، درایت و عقلانیت دیده می‌شود.
ایشان در پایان، با قدردانی از برگزارکنندگان و حضور استادان حوزه و دانشگاه، برای آیت‌الله محمدصادق کاملان، در سایه عنایات حضرت بقیةالله‌الاعظم عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف، عمر طولانی، پربرکت و استمرار آثار علمی و تربیتی مسئلت کرد.