بسم الله الرحمن الرحيم
حمد ازلي خداي را سزاست و تحيّت ابدي, پيامبران به ويژه حضرت ختمينبوّت را رواست و درود بيكران, اهل بيتِ عصمت مخصوصاً حضرت ختميامامت(عجل الله تعالي فرجه الشريف) را بجاست; به اين ذوات قدسي تولّي داريم و از مخالفان آنان تبرّي مينماييم. مقدم حضّار ارجمند را در همايش وزين قرآن و خانواده, گرامي داشته و از برگزاركنندگان محترم اين گردهمايي فرهنگي و ديني سپاسگزاري و توفيق همگان را در اعتصام به حبل متين قرآن و عترت اطهار از خداوند منّان مسئلت ميكنيم.
قرآن حكيم, مايه حيات فرد و جامعه و پايه سعادت دنيا و آخرت است, زيرا صراط مستقيم بين آغاز و انجام آفرينش را به خوبي تبيين و سرشت راهنمايان راستين اين راهِ ممتد و مصون از خطر را كاملاً تشريح و سرنوشت رهپويانِ نستوه اين مَعْبرِ نجاتبخش را دقيقاً ترسيم و شناسنامه همراهان اين سيرِ آزادي و وارستگي را عميقاً تعليم ميدهد تا سالكان كوي وصال حق با طمأنينه در آن گام بردارند و از سرعت نهرساند, چون به آن ترغيب شدهاند: ﴿وَسَارِعُوا إِلَي مَغْفِرَةٍ﴾ و از سبقت محروم نگردند, چون به آن تشويق شدهاند: ﴿فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ﴾ و آن سرعت محمود و اين سبقت ممدوح را دلمايه پرهيزكاري خود از غرور و وارستگي از چاه جاهطلبي قرار دهند تا توفيق صحابت كلام الهي همچنان ادامه يابد. لازم است نكات كوتاهي پيرامون بحث بلند قرآن و خانواده ارائه شود:
يكم: از حضرت رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) چنين رسيد: «نَوِّروا بيوتَكم بِتَلاوة القرآن و لا تَتَّخِذُوها قُبوراً ... فإنّ البيتَ إذا كَثُرَ فيه تَلاوةُ القرآنَ كَثُرَ خيرُهُ و اتَّسَعَ أهلُه و أضاءَ لأهل السَّماء كما تُضيءُ نجومُ السَّماءِ لأهل الدُّنيا»; خانههاي خود را با تلاوت قرآن مجيد نوراني كنيد و آنها را در اثر نخواندن قرآن, گورستان ننماييد. خانهاي كه در آن قرآن زياد قرائت شود, خير آن فراوان و اهل آن گسترده و براي اهل آسمان نوربخش خواهد بود, همان طوري كه ستارههاي آسمان براي اهل زمين نور ميبخشند. مفهوم جامع نور, مصداقهاي فراواني دارد كه عناوين عدل, احسان, تقوا و ادب اجتماعي, سياسي و مانند آن را در برميگيرد. خانواده, بنيان مرصوص جامعه است; با چنين بناي ستبر و آسيبناپذيري, چنان امّت مهدوي ظهور ميكند كه با عنايت آن حضرت(عجل الله تعالي فرجه الشريف) مدينه آرماني محقّق ميشود.
دوم: از حضرت اميرمؤمنان عليبنابيطالب(عليه السلام) رسيد: «البيتُ الذي يُقرَأ فيه القرآن و يُذْكَرُ الله عزّ وجلّ فيه تَكْثُرُ بَرَكَتُهُ وَ تَحْضُرُهُ الملائكةُ وَ تَهْجُرهُ الشياطينُ وَ يُضيءُ لأهل السماء كما تُضيءُ الكواكبُ لأهل الأرض»; خانهاي كه در آن قرآن قرائت شود و نام پروردگار به ميان آيد, بركت آن وافر ميگردد و مايه حضور فرشتگان و سبب هجرت شيطانها فراهم ميآيد. فرشته, عامل رحمت و محبّت است [و] شيطان, علّت غضب و نفرت است. جامعهاي كه از خانوادههاي رحيم و دوستداشتني تشكيل ميشود, هماره چهره فلاح و صلاح را مينگرد و ملّتي كه از خانوادههاي غضبناك و نفرتبار به بار آيد, همواره رخسار طلاح و سياه را مشاهده مينمايد.
سوم: از حضرت امام سجاد عليبنالحسين(علیهم السلام) رسيد: «آياتُ القرآنِ خزائنٌ فكُلّما فُتِحَتْ خزانةٌ يَنبغي لك أن تَنْظُرَ ما فيها»; هر آيه از آيههاي قرآن كريم خزينهاي از خزائن علمي پرودرگار است, سزاوار است كه شما در آن نگاه كرده و نظريه ژرفِ معرفتي را از آن بهره بگيريد. نظر در كتاب آسماني, زمينه ورود در فضاي نظريهپردازيِ علمي و ديني است [و] نظريه دادن, مقدمه رؤيت و شهود است, هر چند هر نظري به ديدن نميرسد چنانكه هر شجري ثمر ندارد; لكن نظرِ مستدام و نظريهپردازيِ مستمرّ, مهمترين عامل رؤيت است. در اينحال چشمي كه به قرآن نگاه كرد ذهني كه درباره معارف آن نظريهپردازي نمود و قلبي كه واقعيّت آن را مشاهده, به حبّ الهي مُتيّم و مشتاق و به عروة وثقاي قرآن و عترت, معتصم شده; نه كژراهه ميرود و نه راه كسي را ميبندد كه بستن راه ديگران نيز سبيل غيّ و بيراهه رفتن است.
چهارم: رمز جاودانگي قرآن مجيد گذشته از اعجاز ادبي آن, اشتمال بر علل درمان بيماري و عوامل نجات از مرگِ فرهنگي جامعه بشري است, زيرا در اين كتاب آسماني هم بيماريهاي اعتقادي و اخلاقي تشريح شد و هم بهداشت و درمان آن. به عنوان نمونه, طمع به نامحرم به عنوان مرض قلب شناخته شد: ﴿فَلاَ تَخْضَعْنَ بِالْقَوْلِ فَيَطْمَعَ الَّذِي فِي قَلْبِهِ مَرَضٌ وَقُلْنَ قَوْلاَ مَعْرُوفاً﴾ و همچنين گرايش به بيگانگانِ مخالف نظام اسلام, بيماري دل معرفي شد: ﴿فَتَرَي الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَرَضٌ يُسَارِعُونَ فِيهِمْ يَقُولُونَ نَخْشَي أَن تُصِيبَنَا دَائِرَةٌ فَعَسَي اللّهُ أَن يَأْتِيَ بِالْفَتْحِ أَوْ أَمْرٍ مِنْ عِنْدِهِ فَيُصْبِحُوا عَلَي مَا أَسَرُّوا فِي أَنْفُسِهِمْ نَادِمِينَ﴾. آموزة عفّت و حجاب را وسيله بهداشت و درمانِ بيماري اول و آزادي و استقلال ديني و ملي را سبب درمان مرض دوم قرار داد و آنگاه فرمود: ﴿وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ﴾; تلاوت قرآن و تدبّر در آن و دريافت صحيح از آن و باورِ بعد از معرفت و تخلّقِ بعد از باور و عمل صالح همراه با اخلاق قرآني, خانواده كوچك, متوسط و بزرگِ بشري كه همان جريان محلّي و منطقهاي و بينالملليِ حوزة انسانيّت است را از هر بيماري درمان و از هر خطري مصون نگه ميدارد.
لازم است با زباني رسا از جمال اين زمان كه زادروز كريمه اهل بيت فاطمه معصومه(سلام الله عليها) است و از جلال اين زمين كه حسينيه جمارانِ امام راحل(رحمه الله) است سخن به ميان آيد و از مهمانان عزيز و سخنرانان محترم و برگزاركنندگان حقشناسي شود و ثواب اين مساعي خالص را به شهداي انقلاب اسلامي و دفاع مقدس تقديم نماييم.
غَفَر الله لنا و لكم
جوادي آملي
مهر 1388 ـ ذيالقعده 1430
02/08/88
مرکز الإسراء للنشر هو الناشر الاختصاصيّ لتألیفات سماحة آیة الله الشیخ عبدالله الجواديّ الآمليّ (دام ظلّه) فبدأ المرکز هذا عمله في سنة 1372 الشمسیة؛ فمن أعمال هذا المرکز القیام بإنتاج التألیفات مکتوباً بکیفیة مطلوبة وأساسیّة، مع عرض سریع، وفي الوقت المحدّد، وبسعر مناسب، ودعم للإصدارات، وتهیئة إمکان الوصول السریع وبأسعار قلیلة للمخاطبین في داخل البلد وخارجه بالنسبة إلی الإصدارات، وأیضاً المشارکة في المعارض الدولیة الخارجیة والداخلیة.