به استحضار ميرساند:
- جمعي از جانباختگان منا[1] را بدون اذن اولياء دم بر اساس اظهار نظر مأموران سعودي طبق مذهب حاكم عربستان غسل داده, كفن كرده اقامه نماز گرديده و درم نطقه حرم دفن كردهاند. حال با توجه به اينكه اولياي دم خواستار بازگشت جنازه عزيزانشان به ايران هستند تكليف شرعي چيست؟ آيا نبش قبر و انتقال جايز است؟
- اجساد برخي از عزيزان دفن شده به صورت ناشناس دفن شده است با توجه به درخواست بازماندگان مفقودين و لزوم شناسايي اجساد, آيا نبش قبر و انتقال جايز است؟
نماينده ولي فقيه در امور حج و زيارت و سرپرستي حجاج ايراني
بسم الله الرحمن الرحيم و اياه نستعين
- از خداي سبحان غفران و رضوان ضيوفالرحمن و اجر و صبر بازماندگان معزّز و محترم مسئلت ميشود.
- نبش قبر در مفروض سؤال بر خلاف مصلحت و در بعضي از حالات بر خلاف احتياط لازم است.
جوادي آملي / 3 محرم الحرام 1437
[1] . اين حادثه در مراسم حج سال 1436 هـ.ق / 1394 هـ.ش رخ داده است و تعداد 2236 نفر از كلّ حاجيان و تعداد 465 نفر از حاجيان ايراني در حال احرام جان باختند و اين رخداد بر اثر سوء مديريت و شبه عمد مسئولان حج آلسعود به وقوع پيوست و در ميان آنان برخي از عالمان و مسئولان ايراني از جمله سردار لولاگر مسئول اطلاعات و عمليات كل سپاه پاسداران, آقاي ركنآبادي سفير سابق ايران در لبنان, آيت الله مؤيدي قمي و حجتالاسلام و المسلمين قليپور گيلاني از اساتيد معروف حوزه علميه قم, حضور داشتند.
مرکز الإسراء للنشر هو الناشر الاختصاصيّ لتألیفات سماحة آیة الله الشیخ عبدالله الجواديّ الآمليّ (دام ظلّه) فبدأ المرکز هذا عمله في سنة 1372 الشمسیة؛ فمن أعمال هذا المرکز القیام بإنتاج التألیفات مکتوباً بکیفیة مطلوبة وأساسیّة، مع عرض سریع، وفي الوقت المحدّد، وبسعر مناسب، ودعم للإصدارات، وتهیئة إمکان الوصول السریع وبأسعار قلیلة للمخاطبین في داخل البلد وخارجه بالنسبة إلی الإصدارات، وأیضاً المشارکة في المعارض الدولیة الخارجیة والداخلیة.



