آرشیو مقالات
نماد و اسطوره
بسم اللّه الرحمن الرحيم و اياه نستعين   تقسيم نماد به حقيقي و اعتباري و احکام هريک 1. نماد به دو قسم حقيقي و اعتباري تقسيم مي‌شود. از موجود حقيقي به صورت نماد اعتباري مي‌توان استفاده كرد؛ يعني نماد اعتباري مي‌تواند وصف موجود...
نظام أحسن جهان هستي
بسم الله الرّحمن الرّحيم   مقدّمه باطل و هالک بودن ماسوي الله 1. چون خداوند سبحان هستي محض است و همه كمالها به هستي برمي‌گردد، بنابراين، خداي متعالي كمال صرف است و چون نيستي، شرّ و نقص است و همه نقصها به نيستي برمي‌گردد،...
مقدمه‌اي بر تبيين براهين اثبات خدا
بسم الله الرحمن الرحيم   مقدّمه زير بناي همه شئون جامعه انساني، اعتقاد اوست و پايه تمام اعتقادهاي الهي عقيده به وجود خداوند مي باشد و قصور يا تقصير در ادراك بعضي از مبادي تصوري يا تصديقي براهين اثبات واجب، مايه نقد يا سبب شك و ترديد...
قانون حركت در قرآن
بسم اللّه الرحمن الرحيم   چيزي كه روشن‌تر از هر نور و آشكارتر از هر ظهور است، همانا خداوند متعالي است؛ زيرا هر نوري، خواه ظاهري مانند شعاع خورشيد و نظاير آن و خواه باطني مانند پرتو خرد و وحي و...، آفريده ذات بيكران ايزد منّان است،...
شناخت‌شناسي
بسم الله الرحمن الرحيم جايگاه شناخت شناسي شناخت‌شناسي در مقام اثبات، بعد از بسياري از مسائل عقلي قرار دارد؛ زيرا مقدمات فراواني دارد كه بدون آنها تحصيل مسئله شناخت دشوار است، ولي از نظر ثبوت بر همه آنها مقدم است؛ زيرا تا نظريه معرفت حلّ...
سيره فلسفي استاد علامه طباطبايي
بسم اللّه الرحمن الرحيم   1. هرگاه انديشمندان بشري از هوشمندي فطري برخوردار باشند و هوشمندان فطري درست بينديشند، راه كمال انساني را مي‏بينند و با پيمودن آن به هدف مي‏رسند، ولي اگر متفكري هوشمندفطري نبود يا هوشمندي‏فطري به تحصيل دانش...
سير تكامل فلسفه در اسلام
بسم الله الرحمن الرحيم فصل يكم. تعريف فلسفه از ديدگاه فلاسفه اسلامي تعريفهاي مختلفي براي فلسفه ياد شده است. سبب اختلاف تعريف آن، اموري‌ست كه به برخي از آنها اشاره مي‌شود: 1. چون فلسفه جهان بيني است و جهان بيني متفرع بر اصل...
جامعيت حكمت متعاليه
بسم الله الرحمن الرحيم و إياه نستعين الحمد لله رب العالمين و صلّي الله علي جميع الأنبياء والمرسلين والأئمة الهداة المهديّين سيّما خاتم الأنبياء وخاتم الأولياء، بهم نتولّي و من أعدائهم نتبرّء إلي الله.   فصل اول. حكمت متعاليه و...
تأثير حكما در احياي تفكّر اسلامي
بسم اللّه الرحمن الرحيم بخش اول تأثير حكما در احياي تفكّر اسلامي فصل اوّل. منطق احساس و منطق عقل آنان كه با چشيدن طعم گواراي آب حيات زنده‌اند و هرگز نمي‌ميرند، بلكه مرگ را همواره طرد كرده و آن را محو نموده‌اند؛ «إنّه يموت مَن...
ارسطو، پلي بين شرق و غرب
بسم الله الرحمن الرّحيم وإيّاه نستعين   حمد خداي حكيم را سزاست كه حكمت را خير كثير قرار داد. تحيّت پيامبران الهي، به ويژه حضرت ختمي‏نبوّت را به جاست كه معلّمان كتاب و حكمت‌اند. درود بر اُسْره عصمت(عليهم‌السلام)، مخصوصاً حضرت ختمي...
برهان صدّيقين
بسم اللّه الرحمن الرحيم همان‌طوري كه چيزي در قلمرو هستي مانند خداوند حكيم نيست، هيچ بحثي نيز مشابه بحث در پيرامون آن مبدأ نامحدود و هستي بي‌كران نيست و در بيانات حكيمانه رهبران آسماني، دستورات سودمندي در اين باره رسيده كه چون احدي عديل و شريك...
برهان حركت
بسم اللّه الرحمن الرحيم موجي كه در آب دريا ظهور مي‌كند و زبانه‌اي كه از شعله آتش برمي‌خيزد و رشدي كه در جوانه گياه بيابان پيدا مي‌شود و پختگي كه در ميوه بوستان پديد مي‌آيد و طلوع و غروبي كه در اختران خاوري و باختري به چشم مي‌خورد و سرانجام،...
برهان تمانع
بسم اللّه الرحمن الرحيم يكي از براهين قاطع و خلل ناپذير بر توحيد پروردگار متعالي، همانا برهان تمانع است كه قرآن حكيم بدان عنايت فرموده و متفكران اسلامي را به بحث و كنجكاوي در آن باره وادار نموده است؛ لذا در بحثهاي تفسيري يا جست‌وجوهاي عقلي به...
انديشه‌هاي نو بر مبناي حكمت متعاليّه
بسم اللّه الرحمن الرحيم وبه نستعين در اين مقاله به برخي مسائلي پرداخته مي‌شود كه بر مبناي حكمت متعاليه قابل استنباط است. اين مسائل يا در آثار صدرالمتألّهين و حكماي بعد از او مورد تعرض واقع نشده يا آنكه در مركز توجّهات و مباحثات فلسفي قرار...